عنوان مقاله:

تاثیر تلفن همراه بر جوانان و خانواده

 

 

 

نویسنده:

علی‌اصغر جعفری

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

بهار 1388


برای بسیاری از نسل جوان، ارتباط موبایلی، «خط ارتباطی زندگی» محسوب می‌شود.

              (والسکی، 2003 به نقل از اوکسمن و روتینن، 2001)

چکیده

فناوری‌های جدید در دو دهه اخیر تأثیرات بسیاری بر زندگی ما داشته‌اند و تا حدودی سبک زندگی‌ها را تغییر داده‌اند. این کالاهای اقتصادی پدیده‌های مدرنیته متأخر هستند. از جمله آن‌ها، تلفن همراه یا همان موبایل است که تقریباً به همه جا حتی دورافتاده‌ترین نقاط و روستاها نیز راه یافته است و حالا در جهان خیلی‌ها این وسیله را دارند، به نحوی که در حال حاضر حدود یک میلیارد و چهارصد هزار تلفن همراه وجود دارد و این پدیده روز به روز در حال دگرگونی و نو شدن است به طوری که جهان در انتظار نسل سوم  آن است و حالتی سمعی و بصری دارد و قطعاً تأثیر آن بیشتر از ورود رادیو و تلویزیون خواهد بود.

ظهور و بروز این کالا باعث شد گروهی در جامعه نمایان شوند که تازه به دوران رسیده (Tapee) که نوعاً جوان و جزء طبقه متوسط جامعه هستند نامیده شوند. بعداً این کالا همه‌گیر شد و در اختیار توده مردم قرار گرفت. در این بین جامعه و مخصوصاً جوانان هم از فواید آن بهره بردند و هم از زیان‌های آن متضرر گشتند. مقاله پیش‌روی سعی می‌کند ضمن بیان تاریخچه‌ای از تلفن همراه و چگونگی ظهور و بروز آن در جامعه و فرهنگ معرفی تلفن همراه، به میزان اثرات آن بر جامعه و نیز جوانان از دیدگاه‌های مختلف اعم از فردی، مصرفی، اجتماعی، سلامت روانی، جنسیت، زندگی روزمره و حوزه خصوصی زندگی بپردازد.

کلید واژه ها: تلفن همراه1، فناوری2، جوانان3، جامعه4، سلامت روانی5، نسل سوم6

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


1- Phonecell

2-Tecnology

3-The young

4-Society

5-Psychological Health

6-Third Generation

مقدمه

زندگی بشر از آغاز تا به امروز که عصر تکنولوژی است آن‌قدر تغییر و تحول داشته که حتی تصور بازگشت به قرن‌ها پیش و تجربه آنچه بر انسان اولیه گذشت، خنده‌دار و یا شاید مرگ‌آور باشد. فقط یک مثال ساده فرض کنید برای باخبر کردن انسانی از حادثه‌ای که اتفاق افتاده یا در خطر آن حادثه است در دوران‌های گذشته ماه‌ها طول می‌کشید که این مهم انجام شود و در هنگام باخبر شدن یا آن حادثه دیگر مصداقی نداشت و یا فرد حادثه دیده بود و کار از کار گذشته بود اما در عصر کنونی فقط کافی است در اطاقی که راحت نشسته‌‌اید و برای دوستی که کیلومترها آنطرف‌تر و فقط با یک تماس یا نه با یک پیام کوتاه این مهم را به انجام رسانید، با کمترین هزینه و در کوتاهترین زمان ممکن. امروزه تلفن همراه مهمترین تکنولوژی جوامع محسوب می‌شوند که ضمن ایجاد «خلوت مستقل فردی» رابطه اجتماعی فرد را در یک بستر شبکه‌ای معنادار کرده است. نظام برنامه‌ای تلفن همراه، قابلیت‌های متنوع چندرسانه‌ای و ظرفیت‌هایی مثل صدابرداری، فیلم‌برداری، عکاسی، اتصال به اینترنت و ماهواره و انطباق‌پذیری با رایانه و برنامه‌های آن، را برای این وسیله کوچک ایجاد کرده است به طوری که در حال حاضر در کنار تمامی نیازهای فردی اجتماعی فرد، تلفن همراه نیز ضرورت پیدا کرده است.

تاریخچه و سیر تحول تلفن همراه در ایران

در جهان امروزی، ارتباطات گسترش فراوانی یافته است. تلفن به عنوان یکی از وسایل ارتباطی به دلایل خاص خودش از قبیل در دسترس و ارزان بودن و... موجب توجه همگان را فراهم آورده است. فکر متحرک یا سیار کردن تلفن و به کارگیری آن در مکان‌های مختلف به منظور بهره‌گیری بیشتر از این وسیله از دهه‌ی 1960 میلادی در مجموعه کشورهای اسکاندیناوی (فنلاند، نروژ، سوئد و دانمارک) آغاز شد. و در اواخر همان دهه، اولین تلفن نقطه به نقطه به کار گرفته شد. این فن‌آوری در سال 1975 میلادی از سوی کشورهای مذکور به صورت آنالوگ به بازار عرضه شد و اولین شبکه‌ی تلفن متحرک (NMT) از سوی همین کشورها راه‌اندازی شد. در ادامه این روند ژاپن سیستم سیار خود را با نام (HCMS) عرضه و به دنبال آن سیستم (NTT) با قابلیت اتصال به شبکه را ایجاد نمود. بعد از آن به ترتیب انگلستان با سیستم TACS ، ایرلند، هلند، لوکزامبورگ و بلژیک نیز این سیستم را با اعمال تغییرات جزئی پذیرفتند. در سال 1985 میلادی انستیتو (ETSI)[1] متشکل از 17 کشور اروپایی درصدد طراحی و ابداع یک استاندارد مشترک برای تأسیس شبکه سلولی برآمد تا از این طریق طرح تلفن سیار دیجیتال را اجرا کند این استاندارد (GSM) نام گرفت. در پی آن نسل اول تلفن‌های همراه در سال 1979 میلادی برای مصارف تجاری در آمریکا و ژاپن به کار گرفته شد. بعدها این سیستم ارتقا یافت و نسل دوم تلفن‌های همراه که دیجیتالی بودند وارد بازار شدند و به منظور آشنایی بیشتر در ادامه نام‌های مختلف تلفن همراه در سایر کشورها می‌آید.

آنچه در کشور ما برخی مواقع موبایل و گاه تلفن همراه نامیده می‌شود در سایر کشورهای جهان به نام‌های دیگر خوانده می‌شود از جمله:

در کشورهای کانادا، هند، فیلیپین، پاکستان، آفریقای جنوبی و آمریکا: Cell phone

در کشورهای برزیل، شیلی، مکزیک و تمامی کشورهای اسپانیایی‌زبان: Cellular

در کشورهای آسیایی از جمله کره‌جنوبی: Hand phone

در کشورهای آلمان و استرالیا: Handy

در تمامی کشورهای عربی: محمول

در کشور ژاپن: Keitai

سیر تحول تلفن همراه در ایران

بهره‌برداری از اولین فاز شبکه‌ی تلفن همراه کشور در مرداد‌ماه 1373 در شهر تهران با استفاده از 176 فرستنده و گیرنده در 24 ایستگاه رادیویی و با ظرفیت 9200 شماره آغاز شد. به دنبال استقبال غیرمنتظره مشترکین از این پدیده شرکت مخابرات ایران درصدد گسترش پوشش آن از تهران به کل کشور شد. به طوری که در سال 1374 تعداد تلفن‌ةای دایری به 15907 شماره افزایش یافت و افزون بر تهران، شهرهای اصفهان، مشهد، اهواز، تبریز و شیراز نیز زیر پوشش شبکه‌ی تلفن همراه قرار گرفت. این افزایش شبکه‌ی تلفن در سالهای بعد از آن نیز ادامه یافت به طوری که هم‌اکنون شبکه ارتباطات سیار کشور دارای 8510000 مشترک، 999 شهر و 26 هزار کیلومتر جاده تحت پوشش، ضریب نفوذ معادل 43/12 درصد، ارتباط رومینگ بین‌الملل با 78 کشور جهان و بهره‌مندی 8500000 مشترک از سرویس پیام کوتاه (SMS) و 220 هزار مشترک از سرویس VMS می‌باشد. در این خصوص شرکت‌های خصوصی نیز به بازار کار وارد شده که از جمله آنها می‌توان به شرکت ایرانسل اشاره کرد که رقابت خوبی با شرکت ارتباطات سیار دارد.

در ادامه مقاله به فرهنگ جوانان و تکنولوژی جدیدی به نام تلفن همراه خواهیم پرداخت، سپس به معضلات تلفن همراه برای جوانان و جامعه از دیدگاه‌های مختلف اشاره‌ای می‌نماییم و بعد برخی از فواید آن را در بین جوانان و جامعه یادآور می‌شویم، سپس نتایج چند تحقیق در ارتباط با تلفن همراه و امواج آن را بیان نموده و در نهایت مطلبی تحت عنوان تلفن همراه، فردگرایی و هویت ارائه می‌شود و نتیجه‌گیری و پیشنهادات در پی آن خواهد آمد. شایان ذکر است.                   مقاله‌ای که در حال حاضر در پیش‌رو دارید از روش تحقیق توصیفی و در برخی موارد آماری استفاده نموده که از منابع مختلف از جمله کتب معروف مربوطه، سایت‌های مرتبط و... استفاده شده است، امید که مقبول افتد.

1ـ فرهنگ جوانان و تکنولوژی جدیدی به نام تلفن همراه

جوانان به دلیل جوان بودن همواره در معرض دو دیدگاه در جامعه قرار دارند: 1ـ از نگاه والدین و 2ـ از دیدگاه جامعه. اما امروز بیشتر از گذشته والدین به دلیل ظهور تکنولوژی‌های جدید احساس می‌کنند که باید جوان خود را در کنترل داشته و دائماً بر آن نظارت کنند و از سوی دیگر جوان امروز که با ظهور و بروز فن‌آوری‌های جدید نه تنها خود را درگیر آن‌ها نموده بلکه هر روز مشتاق‌تر از دیروز برای بروز فن‌آوری جدید خود را آماده می‌بیند، باعث شده است والدین بیش از گذشته به تلفن همراه که مهمترین تکنولوژی قرن حاضر است به عنوان ابزاری برای کنترل بیشتر جوان خود نگاه داشته باشند. کای ویترز از انستیتوی تحقیقات راهبردی اجتماعی انگلستان می‌گوید تحقیقات نشان می‌دهد که با وجود نگرانی از جرایم مربوط به تلفن همراه، والدین می‌گویند جوانان با تلفن همراه از امنیت بیشتری برخوردارند. این تحقیق نشان می‌دهد که والدین معمولاً هنگامی که فرزندانشان وارد دبیرستان می‌شوند برای آنها تلفن همراه می‌خرند تا بتوانند بر آنها نظارت داشته باشند یا در مواقع ضروری بتوانند با آنها تماس بگیرند. اما مهمتر از این، نگاهی است که جامعه به جوان دارد. جوامع همواره لبریز از انتظاراتی است که از جوانان باید سر بزند و از آن‌ها شکل بگیرد. رفتارهایی از قبیل عدم بزهکاری، مؤدب بودن، رعایت احترام به بزرگ‌ترها و... اما در این میان جوامع از تکنولوژی تلفن همراه برای جوانان برداشت‌هایی متفاوت ارائه نموده اند و تقریباً اشتراکات این مهم عبارتند از: جوانان با تلفن همراه باید جوانی، 1ـ در دسترس دائمی بوده، 2ـ کارآ و به موقع بودن و... به هر حال آنچه مهم است اینکه فرهنگ استفاده از تلفن همراه نه تنها در بین جوانان بلکه در کل جامعه به اندازه پیشرفت‌های تکنولوژی که در گوشی‌های تلفن همراه کرده است هماهنگ نبوده است و فرهنگ استفاده از تلفن همراه باید تقویت شود و این میسر نمی‌شود مگر آنکه متولیان فرهنگی کشور فکری بیاندیشند و بسترسازی مناسب جهت ادامه این فن‌آوری پدید آورند. با وجود مطالبات و خواسته‌های کاربران تلفن همراه به خصوص جوانان، دیگر استفاده صرف از این ابزار ارتباطی نوین برای تماس‌های تلفنی و مکالمه اهمیتی ندارد. بررسی‌ها و تحقیقات حاکی از این است که بخش اعظم کاربران در جامعه بویژه جوانان به دلیل استفاده از ارزش‌های افزوده جدید و کارکردهای مختلف، از تلفن همراه استفاده می‌کنند و نیازها و مطالبات روزافزون همین جوانان، شرکت‌ها و کمپانی‌های تولیدکننده را بر آن داشته تا برای پاسخ به این نیازها دست به ابتکارهای نوین و خلاقیت بزنند و بر همین اساس است که می‌بینیم هم‌اکنون گوشی‌های تلفن همراه دارای فن‌آوری‌های نوینی هستند که از جمله آنها می‌توان به دسترسی به اینترنت، رادیو، تلویزیون، پخش آهنگ، ارسال پیام کوتاه و... اشاره نمود. این تکنولوژی‌های رسانه‌ای به سرعت فراگیر شد و فرهنگ جدیدی برای خود دست و پا کرد. بر همین اساس شرکت‌های تولیدکننده از ترس اشباع جوانان در آینده، قصد دارند با انواع ترفندهای مختلف از قبیل کاهش قیمت گوشی و... جوانان را ترغیب و تسلیم خود ساخته و آنها را به مصرف‌کننده دائمی محصولات خود تبدیل نمایند.

این فن‌آوری جدید در میان جوانان به یک ابزار مهم ارتباط اجتماعی بدل گشته است به طوری که برخی از جوانان هویت فردی خود را در گرو تلفن همراه می‌دانند یا به عبارتی خود را با آن تعریف می‌کنند. با انتخاب نوع زنگ تلفن همراه، صفحه نمایش آن و آهنگ‌هایی که داخل آن ذخیره می‌کنند، پیامک‌هایی که ارسال می‌نمایند و... وضعیت اجتماعی خود را به دیگران می‌شناسانند. گسترش غیرقابل انتظار تلفن همراه در جامعه و کاربردهای آن به لحاظ اقتصادی برای بسیاری از والدین نگرانی‌های خاصی را نیز در پی داشته و مشاهده صورتحساب فرزندانشان در پایان هر ماه آن‌ها را شوکه نموده است.

از سویی دیگر مراکز آموزشی نیز از استفاده بدون ضابطه و انتشار مسایل غیراخلاقی از طریق تلفن همراه در بین جوانان نگران هستند. آن‌ها معتقدند برخی مسایل تلفن همراه باعث سست شدن پیوند خانوادگی می‌شود و ارتباط چهره به چهره و رودرروی اعضای خانواده را کاهش می‌دهد. اما در مجموع این ابزار چند رسانه‌ای مرزهای جدیدی را در ارتباطات اجتماعی و فرد بوجود آورده است که هدایت و کنترل کاربردها و برجسته کردن نقش‌های مثبت این ابزار ارتباطی یک ضرورت محسوب می‌شود و لاجرم جهت جلوگیری از ترویج اصول غیراخلاقی در بین جامعه و به خصوص قشر جوان همانگونه که اشاره شد بحث فرهنگ‌سازی و فراهم‌سازی بستر مناسب استفاده صحیح از تلفن همراه در میان جوانان اجتناب‌ناپذیر است.

2- تأثیرات تلفن همراه بر جوانان و جامعه

الف ـ مضرات تلفن همراه

استفاده از تلفن همراه در جامعه کنونی و با پیشرفت فن‌آوری اجتناب‌ناپذیر است. میزان بی‌رویه استفاده، تنوع در استفاده و... از جمله عواملی است که نگرانی‌ها دربارة اثرات تلفن همراه بر سلامت فردی و اجتماعی انسان را بیش از پیش نمایان ساخته است. در این بخش سعی می‌شود مضرات تلفن همراه در سه قسمت به شرح ذیل مورد بررسی قرار گیرد:

1ـ تلفن همراه و تأثیر بر سلامت جسمی فرد

2ـ تلفن همراه و تأثیر آن بر سلامت روحی و روانی فرد

3ـ تلفن همراه و تأثیر بر سلامت اجتماعی فرد

1ـ تلفن همراه و تأثیر بر سلامت جسمی فرد

بسیاری از بررسی‌های اخیر در زمینه تلفن همراه متوجه تأثیرات احتمالی آن بر سلامت جسمی افراد و به خصوص جوانان بوده است. شواهد علمی بسیار کمی در مورد افزایش نوع خاصی از تومورهای مغزی در استفاده مداوم از تلفن همراه وجود دارد. در کشورهای اتریش، آلمان و سوئیس تاکنون دانشمندان مقالات زیادی در این مورد ارائه نموده‌اند و از دولت‌ها خواسته‌اند که به گونه‌ای قانون‌گذاری کنند که کمترین میزان زیان به افراد برسد. اگرچه بعضاً گزارش‌های ضد و نقیضی درباره اثرات تلفن همراه بر سلامت جسم افراد از سوی مراکز مختلف تحقیقاتی منتشر می‌شود؛ ولی به زعم اغلب کارشناسان علوم پزشکی با توجه به ماهیت و تأثیرات شناخته شده امواج الکترومغناطیسی در طول موجهای مختلف بر سیستم‌های بیولوژیکی جسم انسان نمی‌توان خطرات تلفن همراه و تجهیزات الکترونیکی همراه آن را نادیده گرفت و انکار نمود. البته از طرف دیگر، نباید این واقعیت را هم فراموش کرد که چنین خطراتی در استفاده از بسیاری از تجهیزات مثل سیستم‌های الکتریکی و الکترونیکی از جمله تلویزیون، رایانه، اجاق‌های ماکروویو و... با کاربردهای روزانه گرفته تا تجهیزات پزشکی از قبیل پرتونگاری، پرتودرمانی و... و سیستم‌های رادار، دکل‌های برق و... هم وجود دارد که هیچ‌گاه مانعی برای استفاده از آنها نبوده است و مهم برخورد علمی و آگاهانه با دستاوردهای فن‌آوری‌های جدید و به حداقل رساندن خطرات و آسیب‌های اجتناب‌ناپذیری است که ممکن است در ورای فواید و کاربردهای هر محصول و دستاورد فنی و تکنولوژیک وجود داشته باشد. در اینجا به صورت تیتروار به برخی مضرات جسمی استفاده از تلفن همراه اشاره‌ می‌شود:

1ـ1ـ نقش تخریبی در بدن، ارگانیسم‌ها، بافت‌های سلولی و ماکرو مولکولهای حیاتی مانند DNA و در نتیجه پارگی DNAها و بروز بسیاری بیماری‌های ناشی از آن.

1ـ2ـ افزایش خطر ابتلاء به سرطان، نتایج مطالعه‌ای که در مجله «اپیدمولوژی» منتشر شده نشان می‌دهد استفاده مرتب و زیاد از تلفن همراه برای بیش از 22 ساعت در هر ماه خطر تشکیل تومورهای غده بناگوش را حدود 50 درصد افزایش می‌دهد.

1ـ3ـ افزایش نوع خاصی از تومورهای مغزی

1ـ4ـ استفاده از تلفن همراه مرگ را جلو می‌اندازد؛ تحقیقات انجام شده در این زمینه نشان می‌دهد که استفاده مداوم از تلفن همراه تحلیل گلبولهای سفید، افزایش فشار خون، کاهش حافظه و سردرد را به دنبال دارد.

1ـ5 ـ تأثیر تلفن همراه بر ناباروری مردان؛ تحقیق در این مورد نشان می‌دهد که استفاده از تلفن همراه با آسیب رساندن به اسپرم در ارتباط است. این تحقیق که بر روی 361 نفر از مردان که تحت آزمایش ناباروری قرار داشتند مشخص شد هرچه مقدار زمانی که مردها در روز از تلفن همراه استفاده می‌کنند، بیشتر باشد، اسپرم آنها ناسالم‌تر است.

1ـ6 ـ استفاده زیاد از تلفن همراه در جوانان باعث کم‌خوابی و در نتیجه استرس می‌شود.

2ـ تلفن همراه و تأثیرات آن بر سلامت روانی و روحی فرد

براساس تحقیقات انجام شده با نام «استفاده منطقی برای اثرگذاری مثبت» که در کشور اسپانیا انجام شده است، جوانانی که در طول روز برای ساعات طولانی از تلفن‌های همراه استفاده می‌کنند احتمالاً با اختلالات روانی مواجه خواهند شد. بر این اساس اعتیاد به تلفن همراه می‌تواند بر روی وضعیت روانی افراد تأثیر گذارد اما از آنجایی که این اعتیاد علایم فیزیکی خاصی ندارد، بنابراین اختلالات پیش آمده ناشی از آن مشهود نیست. انواع مختلف اختلالات روحی و روانی ناشی از اعتیاد به تلفن همراه عبارتند از:

2ـ1ـ افسردگی و ناراحتی ناشی از کارکردهای بیش از حد و معمول با تلفن همراه؛ براساس تحقیقات صورت گرفته شده، جوانانی که تماسی را از دست می‌دهند یا در ارسال پیام کوتاهی ناموفق هستند بسیار غمگین و ناراحت می‌شوند.

2ـ2ـ نادیده گرفتن فعالیت‌ها و کارهای مهم بر اثر اعتیاد به تلفن همراه؛ در این مورد می‌توان چنین اشاره کرد که جوانان معتاد به تلفن همراه گاهاً فعالیت‌های مهمی نظیر اشتغال و یا درس خواندن را فراموش می‌کنند.

2ـ3ـ وجود مشکلات بدنی از قبیل سوء هاضمه، کم‌خوابی و... از دیگر اثرات اعتیاد به تلفن همراه است.

2ـ4ـ پایین آمدن اعتماد به نفس و در نهایت گوشه‌گیری از اجتماع.

2ـ5 ـ ایجاد استرس و فشار روانی بر افراد تا جایی که بر سلامت جسمی آنها نیز تأثیر می‌گذارد و نیز مشکلات رفتاری خاصی ایجاد می‌نماید.

2ـ6ـ باعث نوعی بیماری‌های شخصیتی در جوانان از قبیل خودبزرگ‌بینی یا خودکوچک‌بینی و امثال اینها   می‌شود.

3ـ تلفن همراه و تأثیر آن بر سلامت جامعه

در سالیان نه چندان دور اگر می‌خواستید مکالمه کسی را گوش دهید باید تلاش زیادی می‌کردید و اساساً این کار یک عمل ناپسند و زشت محسوب می‌شد اما اینک و به راحتی کارهای روزانه، نقش‌های مهم زندگی و حتی لهجه خود را با دیگران و در یک فضای عمومی از قبیل اتوبوس، مترو و... تقسیم می‌کنیم و ناخواسته آنها را شریک می‌کنیم. از این قبیل تأثیرات اجتماعی تلفن همراه زیاد است با هم نگاهی ولو مختصر به انواع اثرات تلفن همراه بر سلامت جامعه می‌اندازیم:

3ـ1ـ عمومی کردن بخشی از دنیای شخصی خودمان در انظار دیگران

3ـ2ـ پایین آمدن سطح روابط زناشویی و خانوادگی؛ حالا آدمهایی که وقت ندارند به همسرشان در خانه ابراز محبت، علاقه و عشق کنند در اداره یا در مترو و یا ... این کار را با یک پیام کوتاه متنی یا تصویری و البته در حضور دیگران انجام می‌دهند.

3ـ3ـ پایین آمدن ارتباطات درون خانوادگی و در نهایت نقص یکی از اصول و احکام مهم اسلامی یعنی صله رحم؛ براساس تحقیقات شرکت اُرنج (Orange) حدود 80 درصد جوانان از طریق پیام کوتاه و یا تلفن همراه از احوال خانواده خود چه سببی و چه نسبی جویا می‌شوند و از این طریق برخی مواقع تا یک هفته هم مشاهده شده که پدری فرزند خود را ندیده و تنها ارتباط آنها از طریق تلفن همراه است.

3ـ4ـ رواج طلاق غیابی و تنها از طریق پیام کوتاه؛ براساس تحقیقات دادگاهی در دبی رأی داد که تنها کافی است مردان سه بار به همسر خود با پیام کوتاه بنویسند «من تو را طلاق دادم» و این یعنی طلاق واقعی!!!

3ـ5 ـ تجمیع تمامی اطلاعات شخصی و خانوادگی در تلفن همراه و در نهایت ترس از گم شدن و لو رفتن تمامی اطلاعات محرمانه زندگی شخصی

3ـ6 ـ رواج فساد اخلاقی و بی‌بند و باری از طریق تلفن همراه به انحاء مختلف (ارسال عکس‌های خلاف عفت، متن‌های طنزآلود بسیار رکیک و...)

3ـ7ـ احساس ناامنی اجتماعی و در نهایت استرس‌زا بودن تلفن همراه

3ـ 8 ـ از دیگر اثرات تلفن همراه در جامعه اینکه حالا مردان بیشتر از زنان با تلفن حرف می‌زنند. آمارها نشان می‌دهد در حال حاضر 72 درصد مردان روزی یکساعت با تلفن صحبت می‌کنند در مورد مشابه در زنان 53 دقیقه است.

3ـ9ـ نظارت دولت‌ها از طریق شنود و یا رؤیت متن‌های پیامک بر شهروندان بیشتر شده است و این برخلاف اصول آزادی‌های مدنی است.

3ـ10ـ تلفن همراه در گروگانگیری و سایر حوادث مشابه نیز مؤثر است به نحوی که دزدان با تلفن همراه بهتر با هم رابطه برقرار می‌کنند و...

3ـ11ـ گوشه‌گیری، انزوا و کنج عزلت گرفتن از دیگر مضرات اجتماعی تلفن همراه در بین جوانان است و در نهایت موجبات فردگرایی مفرط در جامعه را بوجود آورده است.

3ـ12ـ نشان دادن بیشتر از حد فاصله طبقاتی فقیر و ثروتمند جامعه؛ به طوری که حدود 80 درصد طبقات مرفه و ثروتمند جامعه از تلفن همراه برخوردارند، در حالیکه این آمار در طبقات غیرمرفه و متوسط 51 درصد است.

3ـ13ـ تأثیر بر طراحی‌های روی لباس، کیف و...؛ امروزه طراحان لباس باید جایگاه ویژه‌ای برای قرار دادن گوشی‌های تلفن همراه را در لباس پیش‌بینی کنند و نیز امروزه کیف‌های متنوعی برای قرار گرفتن گوشی‌های تلفن همراه در آن‌ها طراحی و ساخته شده است.

در پایان بخش الف نتیجه چند تحقیق در ارتباط با تلفن همراه و امواج آن را بیان می‌نماییم.

ü   کبوترها در اطراف آنتن‌های تلفن همراه بیشتر راه خود را گم می‌کنند. مطالعات نشان می‌دهد این پرندگان که از کیلومترها آن‌طرف‌تر مسیر خود را شناسایی می‌کنند در اطراف این آنتن‌ها گم می‌شوند!

ü   یک گروه از محققین انگلیسی در سال 2000 هشدار دادند که کودکان زیر 16 سال می‌بایست از تلفن همراه استفاده نکنند. آنها معتقد بودند این مسأله تأثیراتی بر رشد آنها داشته و می‌تواند باعث کم‌شدن رشد سر در این کودکان باشد!

ü   تحقیقات ژاپنی‌ها نشان داد که تلفن همراه می‌تواند روی تجهیزات پزشکی تأثیر گذاشته و در آنها اختلال ایجاد کند. همچنین خواسته‌اند مسافرین در زمان تردد با قطار تلفن همراه خود را خاموش کنند.

ü     دانشمندان توصیه دارند کسانی که از Hands free استفاده می‌کنند تلفن را از بدن خود دور نگه دارند و اجازه دهند سیم آن آزاد باشد.

ü   پرتوهای ساطع شده از تلفن همراه می‌تواند باعث تغییراتی در الگوی خواب کاربر باشد. این امواج به طور چشمگیری فعالیت مغزی را در مراحل اولیه خواب افزایش می‌دهد. دو پزشک و محقق در دانشگاه زوریخ با مطالعه بر روی 16 کاربر متوجه شدند 30 دقیقه پیش از آنکه به خواب روند اگر تحت تأثیر این امواج قرار گیرند فعالیت مغزی‌شان تا 50 دقیقه بعد افزایش خواهد یافت (یک تأثیر بیولوژیک).

ü     صحبت کردن با دستگاه‌های واکی ـ تاکی امواج الکترومغناطیسی با قدرت بالاتر از آنچه در تلفن همراه ایجاد می‌شود تولید می‌کنند.

ü   بنابر یک تحقیق علمی انجام شده بر بوته گوجه‌فرنگی، امواج تلفن همراه، اثرات مخربی بر جانداران دارد. با این که این تجربه علمی روی یک گیاه انجام شده، ولی نتایج آن باعث افزایش نگرانی‌ها از استفاده همیشگی از تلفن همراه بر انسان گشته است. یک گروه تحقیق علمی وابسته به دانشگاه «کلرمون فران» فرانسه، با هدف بررسی آثار احتمالی امواج همیشگی تلفن همراه بر جانداران، از بوته گوجه‌فرنگی استفاده کرده و تغییرات این گیاه را در رویارویی با این امواج، مورد مطالعه و آزمایش قرار داده است. بر پایه این تحقیقات، بوته گوجه‌فرنگی در همان ده دقیقه اول که در کنار یک تلفن همراه، آن هم بدون مکالمه است و امواج الکترومغناطیس را دریافت و یا صادر می‌کند، از خود مولکولی ترشح می‌کند؛ این مولکول نزد بیولوژیست‌ها، به مولکول «استرس» معروف است و گیاهان به محض آسیب دیدن، آن را ترشح می‌کنند. البته این نگرانی به مجموع نگرانی‌های پیشین افزوده می‌شود که در شش ماه گذشته، تحقیقات مشابهی نشان دادند امواج ناشی از تلفن همراه، می‌تواند باعث بروز سرطان مغز، افزایش بزاق دهان، اختلال در بخشی از اعصاب شنوایی گوش و خطر بروز عوارض نازایی زنان و مردان باشد.

ü   بنابر این گزارش، تحقیقات علمی بین‌المللی گسترده‌ای در سیزده کشور جهان از مدت‌ها پیش با عنوان انتر تلفن در حال انجام است و پیش‌بینی می‌شود نتایج این تحقیقات در آینده ای نزدیک منتشر شود؛ هدف از این تحقیقات، رابطه بین بروز تومور مغزی و تلفن همراه است. وزارتخانه‌های بهداشت کشورهای غربی، در نظر دارند با استفاده از وسایل آموزشی و رسانه‌ها، خانواده‌ها را نسبت به خطرات احتمالی استفاده دایمی از تلفن همراه هشدار و آموزش دهند، به ویژه این که پدیده تلفن همراه، نوپا بوده و هنوز عوارض امواج الکترومغناطیس آن در میان مدت، مورد مطالعه دقیق قرار نگرفته است، ولی کاوشگران نسبت به خطرات احتمالی این امواج برای انسان‌ها به ویژه نوجوانان در بخش مغز آنان و آن هم بر پایه نظریات علمی موجود، نگرانی‌های خود را اعلام کرده و نسبت به آن هشدارهایی داده‌اند.

ü   «فرانسواز بوُدِن» رئیس کانون سلامتی و رادیو فرکانس درباره تحقیقات انجام شده بر بوته‌های گوجه‌فرنگی به روزنامه فیگارو گفت: تحقیقات انجام شده به وسیله این گروه علمی معتبر، نشان می‌دهد که امواج تلفن همراه بر سلامتی انسان بی‌تأثیر نیست و لازم است تحقیقات گسترده و عمیقی در این زمینه انجام شود تا به نتیجه قطعی دست یابیم، ولی تا انجام این تحقیقات احتیاط حکم می‌کند در استفاده از این وسیله بدون دغدغه سلامتی نباشید.

ü   تلفن همراه حتی در حالت مکالمه نکردن نیز در حال دریافت و یا پخش امواج الکترومغناطیس به پیرامون خود است.در تحقیقات دانشمندان سوئدی خرگوشی به مدت دو ماه با تغذیه کامل در کنار یک موبایل روشن قرار داده شد و پس از 2 ماه خون و سلول‌های خرگوش را برای آزمایش به آزمایشگاه بردند و نتیجه گرفتند خرگوش با ادامه این وضعیت بیشتر از یک سال زنده نمی‌ماند.

ü   به گزارش باشگاه جوانی برنا، تحقیقات انجام شده در ارتباط با عوارض ناشی از تلفن همراه نشان می‌دهد استفاده از تلفن همراه می‌تواند تحلیل گلبول‌های سفید، افزایش فشارخون، کاهش حافظه و سردرد را برای فرد به دنبال داشته باشد. پس از آزمایشاتی که دانشمندان برروی بوته گوجه‌فرنگی انجام دادند، متوجه شدند این گیاه در مجاورت تلفن همراه هرمون استرس تولید می‌کند. در جدیدترین تحقیقات نیز دانشمندان تأثیرات امواج تلفن همراه را بر روی یک خرگوش امتحان کردند.

ü   همیشه از گوش چپ‌تان برای استفاده از تلفنهای همراه استفاده نمائید. دانشمندان کشف کرده‌اند که چنانچه سلولهای زیر جلدی (Endothalial) که رگهای خونی کوچک در مغز انسانها را می‌پوشانند در معرض اشعه‌های تلفنهای همراه قرار گیرند، این اشعه‌ها به حصار خونی مغز صدمه می‌زند. این حصار، یک حصار ایمن و نیز حیاتی برای مغز انسانها بوده که از ورود مواد زیانبار و آسیب زننده موجود در خون به مغز جلوگیری می‌نماید.

 

نتایج همة این تحقیقات نشان از اثرات مخرب و زیان‌بار تلفن همراه دارد. اما سؤال این است که آیا می‌توان وسیله‌ای با این همه مضرات را از جامعه دور کرد و آن را نفی کرد؟ پاسخ قطعاً منفی است. اما مهم‌ترین و ظریف‌ترین نکته در این‌جا این است که هر چیزی با مضرات، ذاتاً بد نیست و می‌توان با چاره‌اندیشی نقاط بد و ضعف آن را یا پوشاند یا به نقاط قوت بدل کرد.

 

ب ـ مزیت‌ها و فواید تلفن همراه

حال که با مضرات و اثرات مخرب تلفن همراه آشنا شدیم بد نیست یک طرفه به قاضی نرویم و کمی هم در مورد مزیت‌ها و در نهایت فواید تلفن همراه نیز سخنی بگوییم.

تلفن همراه به عنوان جزء ضروری زندگی بسیاری از افراد جامعه درآمده است. به گونه‌ای که تصور زندگی بدون تلفن همراه تا حدود بسیار زیادی دشوار شده است. تأثیرات اجتماعی و فردی این وسیله محدود به کشور و یا جامعه خاصی نمی‌شود و تمامی جوامع را به نوعی درگیر خود نموده است. تأثیرات اجتماعی این وسیله امروز بیش از پیش مورد توجه اندیشمندان قرار گرفته است.

تلفن همراه یکی از مهم‌ترین ابزارهای زندگی افراد است که امکان خود اظهار هویتی را برای هر فرد فراهم می‌آورد برترین مزیت‌های تلفن همراه عبارتند از:

امکان ارتباط دو سویه یا چند سویه دایمی

قابل برنامه‌ریزی بودن ارتباطات

انتخابی بودن پذیرش ارتباطات

انتخابی بودن دسترس بودن یا نبودن

استفاده‌های چندمنظوره رسانه‌ای، گوش دادن به رادیو، تماشای فیلم، گوش دادن به موسیقی، ورود به جهان اینترنت

نماد ارتباط «همه جا حاضر»

اما در ورای این مزیت‌ها و بالطبع فوایدی هم از رهگذر تکنولوژی جدید تلفن همراه نصیب جوانان و جامعه شده است که مهم‌ترین آنها در دو قسمت 1- توسعه فردی 2- فواید اجتماعی بحث می‌شود:

1ـ تلفن همراه و توسعه فردی

1ـ1ـ توسعه‌های فردی در پرتو تلفن همراه

در درجه اول باید توجه داشت که علیرغم ظرفیتهای گسترده‌ای که تلفن همراه در قلمروهای مختلف پزشکی، حرفه‌ای، رسانه‌ای، دینی و سرگرمی‌ها دارد، دو ظرفیت مهم تلفن همراه یعنی تماس تلفنی و ارسال و دریافت «پیام متنی» و همچنین «پیام صوتی» و «پیام تصویری» استفاده غالب و شایع آن می‌باشد. این دو قابلیت، ظرفیت‌های فردی را توسعه می‌بخشند و همچنین حوزه خصوصی فرد را توسعه می‌دهند. نمونه این تحقیق نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از کاربران تلفن همراه از قابلیت پیام متنی تلفن همراه استفاده می‌کنند. همانطور که در جدول 1 منعکس شده است، از میان 700 پاسخگو، 76 درصد از سیستم فعال ارسال پیام متنی استفاده می‌کنند. پیام متنی چه در قالب «نوشته»، «صدا» و یا «تصویر» لایه عمیق‌تری از اندیشه انسانی را منعکس می‌کند و لزوماً به معنای انعکاس «فرهنگ و اندیشه فوری» نیست.

 

 

 

جدول 1: آیا سیستم اس‌ام‌اس تلفن همراه شما فعال هست؟

درصد

تعداد

پاسخ

76

532

بله اس‌ام‌اس تلفن همراه فعال است

24

168

خیر اس‌ام‌اس تلفن همراه فعال نیست

100

700

تعداد کل

 

در سئوالی که از پاسخگوها شده است که آیا پیام‌هایی را که به دلایل محدودیت‌ها و یا معذوریتهای اجتماعی بصورت چهره به چهره به دیگران منتقل نمی‌کنید، از طریق پیامهای متنی، ارسال می‌کنید یا خیر؟ بیش از 40 درصد گفته‌اند، بله و فقط 13% اعلام کرده‌اند که تلفن همراه چنین نقش واسطه‌ای را ایفاء نمی‌کند. جمعیت قابل توجهی (46%) اظهار کرده‌اند که برای آنها تفاوتی نمی‌کند. این نشان می‌دهد که تلفن همراه نقش مهمی در تغییر نظام هنجاری بین فردی دارد و به نوعی «محدودیت‌های هنجاری» را کاهش می‌دهد. درصد قابل توجهی از کسانی که تلفن همراه را ابزار ارسال پیام‌های خصوصی خاص می‌دانند، جامعه دانشجویان (2/52%) هستند، که این نسبت در میان کسانی که از تحصیلات دکترا (6/28%) و یا فوق‌لیسانس (5/30%) برخوردار هستند، کمتر است.

 

 

جدول 2: آیا شما پیام‌هایی را که در ملاقات چهره به چهره، از بیان آن خجالت می‌کشید، توسط تلفن همراه راحت‌تر ارسال می‌کنید؟

جمع

سطح تحصیلات

توضیحات

 

دکترا

فوق‌لیسانس

لیسانس

دانشجوی کارشناسی

دیپلم

دبیرستان

 

تعداد

شرح

 

286

4

32

70

119

46

15

بله

آیا محبت‌های خصوصی را که رودررو به دوستانتان نمی‌توانید بگویید، به صورت اس‌ام‌اس به آنها می‌فرستید؟

 

100%

1/4%

11/2%

24/5%

41/6%

16/1%

5/2%

 

40/9%

28/6%

30/5%

38/7%

52/2%

36/5%

32/6%

 

91

1

17

27

22

18

6

خیر

 

100%

1/1%

18/7%

29/7%

24/2%

19/8%

6/6%

 

13%

7/1%

16/2%

14/9%

9/6%

14/3%

13/0%

 

323

9

56

84

87

62

25

تفاوت خاصی ندارد

 

100%

2/8%

17/3%

26/0%

26/9%

19/2%

7/7%

 

46/1%

64/3%

53/3%

46/4%

38/2%

49/2%

54/3%

 

700

14

105

181

228

126

46

جمع

 

100%

2/0%

15/0%

25/9%

32/6%

18/0%

6/6%

 

100%

100%

100%

100%

100%

100%

100%

 

نکته قابل توجه اینکه به دلیل گران بودن تلفن همراه در ایران، طبقه کم‌درآمد جامعه امکان برخورداری از تلفن همراه را ندارند. جامعه آماری مورد مطالعه این تحقیق نشان می‌دهد، 4/88 درصد پاسخگو خود را متعلق به طبقه متوسط دانسته‌اند و فقط 9/4 درصد از طبقه پایین بوده‌اند. البته باید توجه داشت که اکثریت بالایی از ایرانی‌ها، علیرغم عدم برخورداری از درآمد کافی برای زندگی متوسط، خود را متعلق به «طبقه متوسط» جامعه می‌دانند. این مهم اشاره به قوی بودن حس حرکت و تغییر وضعیت اجتماعی و «پیشرفت طلبی» و در عین حال فرار از واقعیت در جامعه ایرانی است، یعنی افراد ترجیح می‌دهند خود را بعنوان طبقه متوسط معرفی کنند تا طبقه پایین.

 

 

جدول 3: کسانی به صورت فعال از اس‌ام‌اس استفاده می‌کنند به تفکیک طبقه اجتماعی

جمع

گروه‌های درآمدی (طبقه اجتماعی)

توضیحات

طبقه بالا

طبقه متوسط

طبقه پایین

تعداد

شرح

532

39

471

22

بله

آیا سیستم اس‌ام‌اس تلفن همراه شما فعال است؟

100%

7/3%

88/5%

4/1%

76/0%

83/0%

76/1%

64/7%

168

8

148

12

خیر

100%

4/8%

88/1%

7/1%

24/0%

17/0%

23/9%

35/3%

700

47

619

34

جمع

100%

6/7%

88/4%

4/9%

100%

100%

100%

100%

همانطور که قابل پیش‌بینی است، قابلیتهای اضافی تلفن همراه مثل استفاده سیستم از انتقال پیام آن، رابطه معناداری با طبقه اجتماعی دارد. اس‌ام‌اس تلفن همراه 83% کاربران طبقه بالا فعال است، در حالیکه این نسبت در میان طبقه متوسط 1/76% و میان طبقه پائین 7/64% می‌باشد.

این مطالعه نشان می‌دهد که رایج‌ترین استفاده متنی از تلفن همراه، متن‌های «جوک» می‌باشد که درصد استفاده از متن‌های جوک در میان مردان (2/65%) بیشتر است، در مرحله بعد پیام‌های کاری قرار دارد. کلمات عاشقانه نیز در مرتبه سوم قرار گرفته است که ارسال اینگونه پیام‌ها از ناحیه دختران رواج بیشتری دارد.

جوک منعکس‌کننده نوعی تعامل بین قدرت، فرهنگ و فردیت در جامعه می‌باشد. جوک، به عنوان عامل قدرت و دشمنی موضوع مطالعه فلاسفه‌ای همچون هابر و ارسطو و یا بعنوان تنش و خشونت، مورد توجه روانشناسانی مثل فروید (1984) بوده است. کولینسون (2002)، جوک را بعنوان بخش سطحی رفتار اجتماعی در درون سازمان اجتماعی مورد مطالعه قرار داده و معتقد است، جوک نوعی مکانیسم مدیریت و کنترل است. جوک در فضای مجازی، در تعامل جدی با جوک در فضای واقعی است. در بسیاری از موارد نوعی فرایند این همانی را منعکس می‌کند و در واقع تکرار انتظارات و نگاه فرد به فرایند فرهنگی است. جوک در بسیاری از موارد منعکس‌کننده جدی‌ترین پیام‌های اجتماعی است، در بسیاری از موارد اقتدار فرد بر دیگران و یا تنش‌زدایی از روابط اجتماعی و یا نوعی تخلیه روحی محسوب می‌شود. با توجه به این واقعیت که وجه غالب پیام‌های تلفنی، جوک می‌باشد، لازم است تحلیل محتوای جوک و خصوصاً گفتمان‌های غالب بر جوک که گفتمانی جنسی است مورد مطالعه و تحلیل دقیق قرار گیرد. خصوصاً «راحت بودن» فضای پیام متنی تلفنی در مقایسه با گفتگوی حضوری و یا تلفنی، بستر انعکاس گسترده‌تر از «وجوه پنهان ذهنی» را فراهم می‌کند که از همین منظر، تحلیل عمیق‌تر و دقیق از فرد، فردیت و روابط متقابل اجتماعی را منعکس می‌کند. در عین حال در تمامی امور فرهنگی، معانی سیاسی رفتار اجتماعی، «معانی سیاسی ذهن» را پنهان می‌کند و در بسیاری از موارد ظاهر و باطن فرهنگ یکی می‌شود و در واقع ابعاد پنهان فرهنگ کم‌رنگ می‌شود. نگاه ریموند ویلیامز (1989) در تحلیل جنبه‌های «معمولی فرهنگ» به کم‌رنگ شدن ابعادن پنهان توجه دارد. جوک هم ظرفیت یک رفتار سیاسی پنهان را دارد که پیام را «واژگونه» می‌کند و خواسته‌های جدی اجتماعی را در قالب یک «شوخی» و «طنز» بیان می‌کند و هم یک شوخی جهت تفریح و تفرج ذهن است که ابعاد معمولی فرهنگ را منعکس می‌کند. شوخی دیدن شوخی، طنز دیدن طنز، نگاه عادی به فرهنگ است، نگاهی است که فرهنگ را در بسیاری از موارد به جنبه‌های عادی ذهن و عمل اجتماعی مرتبط می‌داند.

 

جدول 5: نظر شما در مورد نقش تلفن همراه در زندگی روزمره چیست؟

فراوانی نسبی

فراوانی مطلق

تلفن همراه چه نقشی در زندگی روزمره شما داشته است؟

1/7

12

موجب خستگی بیشتر شده است

8/0

56

موجب تسریع در حرکت اطلاعات شده است، بنابراین مشکلات را افزایش داده است

26/6

186

زندگی را راحت‌تر کرده و موجب آسایش بیشتر شده است

59/0

413

زندگی را راحت‌تر و امور را حرفه‌ای‌تر کرده است

4/7

33

تغییرات مهمی را نمی‌بینم

100

700

جمع

در مورد نقش تلفن همراه در زندگی روزمره، نیز دیدگاه‌ها، حکایت از جایگاه مهم این «تکنولوژی در زندگی روزمره» می‌کند. فقط 1/7 درصد پاسخگوها، تلفن همراه را عامل خستگی بیشتر و از دست دادن انرژی دانسته‌اند. 8% پاسخگوها، ضمن اعتراف بر نقش تلفن همراه در «حرکت آسانتر اطلاعات» بر بعد «زحمت‌آفرینی» آن تأکید کرده‌اند. 26% پاسخگوها به نقش آسایش‌آفرینی و آسان‌سازی زندگی و 59% ضمن تأکید بر نقش «آسایش‌آفرینی» تلفن همراه بر بعد حرفه‌ای‌سازی روندهای کار و زندگی به واسطه تلفن همراه تأکید کرده‌اند. درصد کوچکی (7/4%) نیز معتقد به این هستند که تلفن همراه تغییر جدی در زندگی بوجود نیاورده است.

1ـ2ـ تلفن همراه و توسعه ارتباطات بین فردی

«آزادی» و «احساس آزادی» دو مفهوم به هم مرتبط ولی قابل تفکیک از یکدیگر می‌باشند. آزادی در یک کشور بستگی به فرصت‌ها و محدودیت‌های قانونی و عملی دولت‌ها دارد که در قوانین مدنی و نظام شهروندی پیش‌بینی شده و در عمل مورد توجه قرار می‌گیرد. آزادی در معنای مصطلح خود به اشکال مختلف قدرت انتخاب و مشارکت افراد جامعه را در امور سیاسی و زندگی روزمره توسعه می‌بخشد. اما «احساس آزادی» یک پدیده اجتماعی است که در ذهن فرد انعکاس پیدا می‌کند، بنابراین یک بعد شناختی، احساسی و در عین حال معرفتی نسبت به آزادی دارد.

احساس آزادی بر «آرامش اجتماعی»، «احساس امنیت» و کاهش «احساس ناستالژیک» نسبت به سایر جوامع، می‌گذارد. آزادی و احساس آزادی در یک فرایند معکوس در ارتباط معناداری با «فقر» و «احساس فقر» می‌باشد. از این منظر، تکنولوژی و قدرت و یا به تعبیر دیگر، «تکنولوژی قدرت» که امکان دسترسی به سایر فرهنگ‌ها و یا اساساً «دورافتاده‌ها» را فراهم می‌آورد، اهمیت جدی پیدا می‌کند. در این روند، دسترسی به تکنولوژی پیشرفته، خصوصاً تکنولوژی‌هایی که «دسترسی به اطلاعات و دیگران» را فراهم می‌کند، از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. تلفن همراه بعنوان تکنولوژی ارتباطی همه‌جا حاضر که فرد را در همه ساعات روز و شب و در همه مکان‌ها در یک ارتباط متصل با «دیگران» قرار می‌دهد، ابزاری برای «توسعه قدرت فرد» محسوب می‌شود.

اگرچه تلفن همراه در ایران به ظرفیت‌های گسترده اطلاعاتی خود نرسیده است ولی با همین ظرفیت‌های محدود، فرد را وارد یک «فضای متصل» به «دیگری» قرار داده است. ظرفیت‌های جامع این «صنعت چند رسانه‌ای و ارتباطی فردی، که می‌توان از آن تعبیر به «صنعت ارتباطی و چندرسانه‌ای و در عین حال کامپیوتر سیار فردی» کرد، امکانات همه رسانه‌ها اعم از رادیو، تلویزیون، سینما، روزنامه، ضبط و پخش انواع صداها و همچنین همه امکانات کامپیوتری با نرم‌افزارهای مختلف و از همه مهمتر اتصال به جهان مجازی اینترنت را در خود جمع کرده است. ولی در همین مرحله که بخشی از ظرفیت‌های تلفن همراه در اختیار کاربران ایرانی است، این تحقیق نشان می‌دهد که احساس آزادی در میان «تلفن‌همراه‌داران» افزایش پیدا کرده است. از میان 700 نفر پاسخگو، 6/44 درصد اظهار داشته‌اند که تلفن همراه تأثیر جدی در توسعه آزادی فردی داشته است. فقط 6/22 درصد این ابزار تکنولوژیک را در فراهم آوردن آزادی بیشتر بی‌نقش می‌دانند.

 

جدول 6: آیا تلفن همراه نقش جدی در آزادی فردی شما داشته است؟

درصد

تعداد

دیدگاه پاسخگوها

6/44%

312

بله بصورت جدی تاثیر گذاشته است

6/22%

158

هیچ تأثیری نداشته است

32/9%

230

تفاوت خاصی نکرده است

100%

700

جمع

احساس متصل بودن به جهان، نیز تأثیر جدی بر توسعه «احساس آزادی» در فرد و جامعه دارد. در واقع احساس انتخاب‌گر بودن، نقش جدی‌تر در «ابراز شخصیتی» دارد. در پاسخ به این سئوال که آیا با داشتن تلفن همراه احساس «اتصال بیشتری به جهان پیرامون» خود دارد یا خیر؟ نزدیک به 70 درصد گفته‌اند، بله احساس اتصال بیشتری داریم و مابقی گفته‌اند خیر. این در واقع همان معنایی است که رابرتسون (1992) در جهانگرایی جدید که برخواسته از جهانی شدن ارتباطات است بیان می‌کند. جهان‌گرایی جدید حس در میان 6 میلیارد جمعیت جهان بودن را تقویت کرده است که اولین اثر این حس، کاهش ناستالژیای دورافتادگی از جهان است.

30%

70%

 

 

 

 


وابستگی به تکنولوژی و خستگی از تکنولوژی دو احساس پاردوکسیکال است که همواره با انسان همراه بوده است. وقتی تکنولوژی واسطه ارتباط با دیگران می‌شود، سطح وابستگی را توسعه می‌دهد و خستگی‌های متفاوتی از ارتباط صرف انسان با خود تکنولوژی را بدنبال دارد. در جدول 6 ملاحظه می‌کنید که فقط 32% پاسخگوها اظهار داشته‌اند که همراه داشتن و همراه نداشتن تلفن همراه برای آنها تفاوتی ندارد. این در حالی است که 43% پاسخگوها اظهار داشته‌اند که در صورت جا گذاشتن تلفن همراه «احساس قطع ارتباط» و 15% ابراز داشته‌اند که احساس گم‌گشتگی دارند. احساس قطع رابطه در میان طبقه بالای جامعه (6/42%) و طبقه متوسط (9/43%) از طبقه پایین (3/35%) جامعه بطور نسبی بیشتر است. این در حالی است که احساس گم‌گشتگی که بار فرهنگی جدی دارد در میان طبقه پایین (5/26%) به مراتب بیشتر از طبقه متوسط (9/13%) و بطور نسبی بیشتر از طبقه بالا (4/23%) می‌باشد. شاید دلیل این موضوع به نوع استفاده و حجم استفاده از یک طرفی و تنوع و انحصار ابزار ارتباطی داشته باشد. به این معنا که در میان طبقه پایین تلفن همراه حجم مهمی از تکنولوژی زندگی فرد را به خود اختصاص دهد ولی طبقه بالا ضمن داشتن تلفن همراه از ابزار متنوع دیگر زندگی مثل مثلاً کامپیوتر برخوردار هستند که امکان وصل بودن ارتباطی را برای آنها فراهم می‌کند.

 

 

 

 

جدول 7: رابطه بین احساس فرد در صورت جا گذاشتن تلفن همراه در خانه و طبقه اجتماعی

طبقه اجتماعی

توضیحات

طبقه متوسط

طبقه پایین

تعداد

شرح

272

12

قطع ارتباط

اگر تلفن همراه را در منزل جا بگذارید چه احساسی در منزل خواهید داشت؟

89/5%

3/9%

43/9%

35/3%

86

9

احساس گم‌گشتگی

81/1%

8/5%

13/9%

26/5%

59

2

احساس آسایش

90/8%

3/1%

9/5%

5/9%

202

11

احساس خاصی ندارم

89/8%

4/9%

32/6%

32/4%

619

34

جمع

88/4%

4/9%

100%

100%

نتایج مطالعه آماری این تحقیق نشان می‌دهد بخش مهمی از تماس‌های تلفنی صاحبان تلفن همراه، مربوط به تماس با دوستان (9/65%) و اعضاء خانواده (3/21%) می‌باشد و فقط 6/12% تماس‌ها، مربوط به ارتباطات کاری است. لذا با نگاه اقتصادی به تلفن همراه، این تکنولوژی، بیشتر هزینه‌آور است تا درآمدزا. با این نگاه اگر فردگرایی را دارای لایه‌های مختلفی بدانیم که بخش اصلی این لایه ارتباطات دوستی است، به صورت قابل توجهی، با واسطه تلفن همراه امکان توسعه پیدا کرده است. همانطور که در جدول 5، ملاحظه می‌کنید درصد تماس با دوستان در میان خانم‌ها (72%) بیشتر از آقایان (3/61%) می‌باشد و برعکس درصد تماس‌های کاری در میان آقایان (9/15%) بیشتر از خانم‌ها (5/7%) می‌باشد.

جدول 8: اکثر ارتباطات تلفنی شما از طریق تلفن همراه با چه کسانی است؟

جمع

جنسیت

توضیحات

زن

مرد

تعداد

شرح

461

203

258

دوستان

اکثر تماس‌های شما از طریق تلفن همراه به چه کسانی اختصاص دارد؟

100%

44/0%

56/0%

65/9%

72/8%

61/3%

149

55

94

اعضا خانواده

100%

36/9%

63/1%

21/3%

19/7%

22/3%

88

21

67

تماس‌های کاری

100%

23/9%

76/1%

12/6%

7/5%

15/9%

2

0

2

سایر موارد

100%

0%

100%

30%

0%

50%

700

279

421

جمع

100%

39/9%

60/1%

100%

100%

100%

 

1ـ3ـ توسعه انتخاب‌ها و تغییر در نظام ارزشی و ترجیحی فردی

آنتونی گیدنز (2001) مهمترین پیامد جهانی‌شدن را تغییر در تلقی فرد از خود و ظهور فردگرایی جدید می‌داند. فردگرایی جدید، از نظر او شرایطی است که فرد، «نقش مستقل‌تری» در ساختن هویت فردی خود پیدا می‌کند. در واقع وزن سنت‌های اجتماعی، ارزش‌های شکل گرفته گذشته و هنجاری‌های جمعی اعم از جنسیت، قومیت، نژاد و یا حتی هنجارهای دینی  در این روند کم‌رنگ می‌شود. کم‌رنگ شدن این منابع هویتی، به معنای از بین رفتن آنها نیست، بلکه به معنای «خودآگاه شدن روندهای انتخاب» است. فرد گذشته در یک تعامل ناخودآگاه با منابع هنجاری ارتباط برقرار می‌کرد ولی در روند جدید به دلیل توسعه انتخاب‌ها، فرد نیازمند یک نظام ترجیحی است که او را بعنوان یک «انتخاب‌گر»، یکی را بر دیگری ترجیح دهد. تکنولوژی بعنوان «واسطه ابزاری ارتباط»، نقش اصلی در بازتعریف «مکان و زمان» یافته است.

همانطور که گفته شد، توسعه و تنوع انتخاب‌ها، به نوعی منعکس‌کننده توسعه قدرت فردیت می‌باشد که فرد را از محدودیت و تعامل تک انتخابی به تکثر انتخاب‌ها منتقل کرده است. نمونه مهم این قدرت انتخاب در تلفن‌های همراه دیده می‌شود. چند منظوره شدن این صنعت فردی ارتباطی به همراه انتخاب‌های متکثری که در این صنعت فراهم شده، موجب چند انتخابی شدن خود ابزار و دسترسی‌ها از طریق این ابزار شده است. زنگ تلفن همراه و نظام کدگذاری صدا در پیوند با دوستان و یا طبقه‌بندی دوستان بر مبنای زنگ تلفن همراه، بعد دیگری از جنبه‌های فردی تلفن همراه است که منعکس‌کننده نوع تعامل «فرد» با «صدا و موسیقی» و همچنین نوع رابطه با واسطه فرد، موسیقی و «دیگری» است.

1ـ4ـ تلفن همراه، پیوندها، دلبستگی‌های فردی و حوزه خصوصی زندگی

رابطه بین تکنولوژی و فرهنگ بطور عام و فهم هویتی که فرد از خود و دیگری در ارتباط با تکنولوژی دارد، منعکس‌کننده ابعاد گسترده «معنایی»، «هویت فردی» و «هویت جمعی» یک جامعه است. در میان تکنولوژی‌های تجربه شده زندگی انسان، تکنولوژی و صنعت همزمان ارتباطات که «ارتباط با افراد در فاصله‌های دور» را بصورت همزمان فراهم آورده است، نسبت جدیدی از فرهنگ، معنا، حافظه و فاصله را بازسازی کرده است. این تجربه درک پیوند خورده‌ای بین «خود»، «تکنولوژی» و «دیگری» فراهم آورده است. اندیشمندانی مثل تریندیس (1989 و 1995) ترافیمو و همکاران (1991) و مارکوس و کیتاما (1991) بین اموری که مربوط به «خود شخصی و فردی» و اموری که مربوط به «خود جمعی» می‌شود تمایز قائل می‌شوند و کسانی مثل گونیلو و استاو (2006) در مقاله اخیر خود در خصوص فردگرایی ـ جمع‌گرایی و خلاقیت گروهی تلاش کرده‌اند که رابطه بین این قلمرو بروز فرد یعنی خود فردی و خود جمعی رابطه برقرار کنند. خود فردی و خصوصی، دارای قلمرو شناختی است که دربردارنده «نشان ویژه‌ای») مثل نوع لباس و یا اصطلاحات خاص گفتگو)، موقعیت (مثل امور مربوط به جایگاه اجتماعی و یا مثلاً شغلی) و یا رفتار خاص (مثل خنده‌رو بودن و یا مثلاً زرنگ بودن) می‌توانند باشد. خود جمعی مربوط به عضویت، روابط و نقش‌های اجتماعی است. با نگاه به خود فردی و خود جمعی، تلفن همراه را می‌توان مرتبط نمود و این «تکنولوژی فردی» را دربردارنده «نشان ویژه» برای منعکس کردن و مرتبط کردن «خود» و «دیگری» دانست. تلفن همراه با ظرفیت‌ها انتخابی که فراهم کرده است، نشان جدیدی برای انعکاس «خود» و «دیگری» شده است. بعنوان مثال قابلیت‌های چندمنظور آن، در قالب امکان تغییر «رنگ تلفن همراه»، امکان تغییر تصویر روی صفحه تلفن همراه، امکان انتخاب خود تلفن همراه، امکان تغییر «زنگ تلفن همران» متناسب با نوع روابطی که با افراد وجود دارد، این تکنولوژی ارتباطی را تبدیل به یک نماد و نشانه «هویت فردی» و در یک نگاه دیگر، تبدیل به یک نماد و نشانه «هویت جمعی فرد» نموده است.

1ـ5ـ تلفن همراه، دسترسی فوری و فرهنگ فوری

در گذشته مسافرت و دور شدن از خانه، شهر و در سطح گسترده‌تر دور شدن از کشور محل زندگی، عامل معناداری برای «قطع ارتباط» با خانواده، دوستان و فضای دوستی و پیوندها و یا فضای کار و شغل بوده است. در روزمره زندگی، زمانی که فرد از خانه خارج می‌شد، با ارتباطات محدودی به خانه مرتبط می‌شد و در نتیجه در جریان مسائل و مشکلات کمتری قرار می‌گرفت. مسائل فوری و ضروری زندگی به دلیل در دسترس نبودن افراد به ضمن مواجهه حضوری فرد واگذار می‌شد. آمدن تلفن همراه فرد را در هر زمان و در هر مکان برای همگان قابل دسترسی قرار داد. قابل دسترسی بودن فرد سه پیامد عمده را به همراه داشت. در درجه اول حجم ارتباطات فردی را با واسطه تلفن توسعه بخشید. در درجه بعد واسطه‌های تماس با فرد را کاهش داده است و در واقع تماس را با خصیصه «ارتباط حضوری» که بدون واسطه می‌باشد، برخوردار نموده است و در درجه سوم «فضای فرهنگ فوری» را به دلیل «دسترسی‌های فوری» بوجد آورده است که ضمن اینکه فرد را از ظرفیت «دسترسی دائمی» برخوردار کرده است، امکان انتقال «خوشی‌ها» و «بدی‌ها»، خبرهای خوشحال‌کننده و ناراحت‌کننده را بصورت گسترده فراهم کرده است. فرهنگ فوری، به خودی خود هم عامل آرامش است، زیرا نگرانی‌های ناشی از «بی‌خبری» را کاهش می‌دهد و هم به دلیل سرعت انتقال اطلاعات، می‌تواند عامل اضطراب و افزایش تشویش باشد.

 

2ـ تلفن همراه و فواید اجتماعی

تلفن همراه، یک سیستم ارتباطی بدون سیم است که امکان دسترسی را در شرایط متفاوت و جغرافیای متفاوت فراهم می‌کند. این خصیصه تلفن همراه را به مفهوم «جامعه مجازی فراگیر» نزدیک می‌کند. از سوی دیگر تلفن همراه بعنوان یک تکنولوژی کاریزماتیک در مقایسه با دیگر تکنولوژی‌ها تجسم فرهنگی پیدا کرده است و به صورت گسترده‌ای وارد مسیر زندگی اجتماعی شده است. اما مهمترین فواید اجتماعی تلفن همراه عبارتست از:

2ـ1ـ توسعه ارتباطات بین گروهی و فضاهای همزمان دوستی

لذات‌گرایی، میدان دید داشتن و روشنگری، خصیصه‌های نسل جوان در تعامل با تلفن همراه تشخیص داده شده است (ویلسکا، 2003). استفاده از تلفن همراه در میان جوانان و نوجوانان بعنوان ابزار سرگرمی و ارتباطات بین گروهی و توسعه فضاهای «همزمان دوستی» امر فراگیری است که صنعت جدیدی را به حوزه سرگرمی‌ها اضافه کرده است. در کشور فنلاند در سال 1994، 30 درصد نسل جوان بین 16 تا 24 سال تلفن همراه داشته‌اند و طی مدت کوتاهی یعنی سال 1998 این میزان به 90 درصد افزایش پیدا کرد. از آن تاریخ میزان مصرف بصورت پیوسته افزایش پیدا کرد و سن مصرف را کاهش داد. در سال 2001 یک سوم بچه‌های 7 تا 10 سال صاحب تلفن همراه بودند و 70 درصد آنها اجازه استفاده از تلفن همراه بصورت معمول را داشته‌اند (ویلسکا، 2003: 444).

به مرور تلفن همراه از یک وسیله ارتباط صرف به یک ابزار چند منظوره شخصی توسعه پیدا کرده است. مطالعات ویلسکا (2003) نشان می‌دهد که بطور میانگین جوانها در روز 6 تا 8 تلفن و به همین تعداد پیام تبادل می‌کنند. 93% افراد از تقویم، زنگ ساعت و ماشین حساب تلفن همراه استفاده می‌کنند و بطور متوسط 79% جوانها از زنگ جدید و لوگو جدید استفاده می‌کنند. کارکردهای جدید تلفن همراه محل توجه نسل جوان است و به همین دلیل شرکت‌های تجاری روی کارکردهای جدید تلفن همراه تأکید می‌کنند.

2ـ2ـ تعاملات جمعی همزمان

تلفن همراه ظرفیت ابزاری شده است برای «تعاملات جمعی همزمان» که فرد را با افراد و مؤسسات و از طرفی با علائق مختلف اعم از امور تفریحی و سرگرمی‌ها و همچنین مسائل جدی کاری و حتی پیوندهای جماعتی و دینی مرتبط می‌سازد. امروز مراکز دینی هم در عالم مسیحیت و هم در عالم اسلام از ظرفیت‌های تلفن همراه برای پیوند روزمره فردی با کاربران تلفن همراه استفاده می‌کنند. کاتولیک‌ها با اعلام علاقه به دریافت پیام‌های معنوی، بصورت روزانه «پیام‌های معنوی» دریافت می‌کنند. مثلاً در ایرلند با تماس با شماره 53141 این امکان فراهم می‌شود که 10 دقیقه پیام‌های مذهبی را به صورت صوتی گوش دهند. در تایوان، از تصویر مذهبی برای صفحه اصلی تلفن همراه گرفته تا صدای زنگ تلفن همراه و پیام‌های دینی ظرفیت‌سازی شده است و یا مسلمانان در سراسر جهان با استفاده از تلفن همراه اف 7100 که توسط کمپانی ال.جی کره جنوبی طراحی شده، امکان اعلام اوقات نماز برای 500 شهر جهان فراهم شده است.

2ـ3ـ دین و نقش تلفن همراه

دینی شدن تلفن همراه به قلمروهای دیگر نیز توسعه پیدا کرده است. جهت قبله و امکان پرداخت صدقات و کمک‌های مالی مثل خمس و زکات توسط تلفن همراه فراهم شده است. مثلاً صدقه روزانه که توسط تلفن همراه صورت می‌گیرد و روی قبض تلفن همراه منعکس می‌شود (اکونومیست، 10 مارچ، 2005). پخش اذان نماز که قابل انطباق با اکثر کشورهای جهان است، نیز کارکردهایی را در تلفن همراه‌های جدید بوجود آورده است که این تکنولوژی را ضمن اجتماعی بودن، فرهنگی بودن، اقتصادی بودن، تبدیل به یک «صنعت دینی» نیز نموده است. در واقع با وصل شدن کامپیوتر و کامپیوتری شدن تلفن همراه، تلفن همراه بعنوان یک «صنعت کامپیوتری برتر» مطرح شد که ضمن برخورداری از همه قابلیت‌های کامپیوتر، از امکاناتی مثل عکاسی، فیلمبرداری و ضبط صوت برخوردار است و در عین حال همه امکانات مورد نیاز حرفه‌ای و در عین حال انواع سرگرمی‌های شخصی را برای کاربر فراهم می‌آورد. این ظرفیت در سیستم‌های «منشی شخصی دیجیتالی» در یک ظرفیت آسان و خود راهبر طراحی شده است.

2ـ4ـ تلفن همراه و کنترل والدین بر فرزندان

امروزه بیشتر از گذشته والدین به تلفن همراه به عنوان ابزاری برای کنترل رفتار فرزندان می‌نگرند که به فرزندانشان قدرت تفکر و احساس امنیت بیشتری می‌دهد.

کای ویترز از انستیتوی تحقیقات راهبرد اجتماعی بریتانیا می‌گوید: تحقیقات نشان می‌دهد که با وجود نگرانی از جرائم مربوط به تلفن همراه، والدین می‌گویند جوانان با تلفن همراه از امنیت بیشتری برخوردارند.

این تحقیق نشان می‌دهد که والدین معمولاً هنگامی که فرزندانشان وارد دبیرستان می‌شوند برای آنها تلفن همراه می‌خرند تا بتوانند بر آنها نظارت داشته باشند یا در موقع ضروری بتوانند با آنها تماس بگیرند.

2ـ5 ـ احساس استقلال و تلفن همراه

تحقیقات همچنین نشان می‌دهد که داشتن یک تلفن همراه احساس استقلال را در جوانان افزایش می‌دهد و برای برنامه‌ریزی برای برنامه‌های آتی به همراه والدین و دوستان به کار می‌رود.

کری دویت، پژوهشگر مرکز مطالعه نوجوانان می‌گوید: «اگرچه تلفن‌های همراه جوانان را به خطر کردن تشویق نمی‌کند، ولی جوانان آن را به عنوان وسیله‌ای که به آنها انعطاف بیشتری می‌بخشد، نگاه می‌کنند».

در عمل جوانان از تلفن همراه به عنوان وسیله‌ای برای چانه‌زنی با والدین برای دیر به خانه بازگشتن استفاده می‌کنند. در واقع این پژوهش نشان می‌دهد وقتی فرزندی صاحب تلفن همراه می‌شود به این معناست که والدین او می‌خواهند که در این زمینه از انعطاف بیشتری برخوردار باشند.

این تحقیق همچنین نشان می‌دهد که دختران بیشتر از پیام‌های کوتاه برای اطمینان دادن به والدین‌شان که در امنیت به سر می‌برند تا پسران بهره می‌گیرند، آنها همچنین از پیام‌های کوتاه بیشتر برای ارتباط برقرار کردن با دیگران استفاده می‌کنند.

 

نتیجه‌گیری

امروزه تلفن همراه نه صرفاً به عنوان یک تکنولوژی جدید مخابراتی، بلکه به عنوان یک صنعت مورد توجه مطالعات اندیشمندان قرار گرفته است. در واقع اهمیت این تکنولوژی جدید منحصر به استفاده‌های ارتباطی آن نیست بلکه اهمیت این صنعت و تکنولوژی مهم، به کاربردهای گسترده چند رسانه‌ای و انتقال انسان به جهان مجازی و به تعبیر پارادایمی، به وجود آوردن فضای دو جهانی مربوط به امور فرد و فردیت در جهان شده است. بی‌شک ظرفیت‌ها و کارکردهایی از قبیل: 1ـ امکان ارتباط یک سویه یا چند سویه دایمی، 2ـ قابل برنامه‌ریزی بودن ارتباطات، 3ـ انتخابی بودن پذیرش ارتباطات، 4ـ استفاده چند منظوره رسانه‌ای سمعی و بصری، توسعه نقش و جایگاه تلفن همراه را موجب شده است. اما تمامی این‌ها نباید باعث شود که ما از اثرات مخرب و مضرات تلفن همراه نیز غافل شویم.

«روزلین باشلو»، وزیر بهداشت فرانسه چندی پیش اعلام کرده بود: ما نمی‌خواهیم استفاده از وسیله‌ای را که یک پیشرفت علمی برای بشریت است، ممنوع کنیم و یا از آن غول بسازیم، بلکه می‌خواهیم روش استفاده درست آن را در میان اقشار مختلف جامعه ترویج دهیم.

جامعه ایران نیز باید این نوع نگرش را بر این فناوری حاکم نماید اما برای این مهم چه باید کرد؟

 

پیشنهادات

باید در سه سطح، راه‌کارهای بهینه از تلفن همراه را فرهنگ‌سازی نمود و تمهیدات لازم را اندیشید:

الف ـ سطح مدارس

ـ تصویب قوانین و مقررات در خصوص روش استفاده از تلفن همراه توسط مسوولان نظام آموزش و پرورش و تأکید بر اجرای قوانین مصوب

ـ جدی‌تر و پیگیرتر شدن نظارت‌ها در مورد استفاده‌ای غیراخلاقی از تلفن همراه و برخورد با درایت و به دور از هر گونه هیاهو با این پدیده

ـ استفاده از تلفن همراه از دوران دبیرستان به بالا و ممنوع کردن دستگاه‌های تلفن همراه چندمنظوره در حتی دبیرستان‌ها (منظور استفاده گوشی‌های ساده)

ـ استفاده کمتر خود والدین از تلفن همراه در انظار فرزندان خود

ـ آگاه‌سازی و آموزش‌های عمومی در مدارس مرتبط با موضوع

ب ـ سطح جامعه

ـ بسترسازی مناسب فرهنگی جهت استفاده به جا از تلفن همراه در جامعه

ـ برخورد علمی و آگاهانه با دست‌آوردهای نوین علمی مخصوصاً تلفن همراه و به حداقل رساندن مضرات و خطرات ناشی از آن در جامعه

ـ برخورد صحیح و اصولی با ناهنجاری‌های ناشی از تلفن همراه در جامعه

ـ آموزش صحیح و کاربردی به تمامی کاربران تلفن همراه در جامعه (اقشار مختلف)

ج ـ سطح دولت و امور راهبردی

ـ لحاظ نمودن قوانین کاربردی و کارآ در برنامه پنجم توسعه در خصوص چگونگی و میزان استفاده از تلفن همراه

ـ سرمایه‌گذاری مناسب در زمینه شناخت اثرات مغناطیسی روی انسان و محیط‌زیست و برنامه‌ریزی جهت جلوگیری از ورود این اثرات مخرب طی برنامه‌های کوتاه و میان‌مدت

ـ وزارت ارتباطات بخشی از بودجه خود را صرف تحقیقات در زمینه اثرات تلفن همراه بر سلامتی شهروندان کند و دوز تلفن همراه را برای هر فرد و در سنسن مختلف مشخص نماید

ـ مکلف نمودن کلیه دستگاه‌های دولتی به آموزش صحیح کارکنان خود در مورد استفاده صحیح از تلفن همراه

ـ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با همکاری سایر دستگاه‌های فرهنگی، فرهنگ‌سازی و بستر مناسب جهت استفاده درست و بجا از تلفن همراه را بعمل آورد

 

و کلام آخر

«برای نسل جوان، زندگی بدون تلفن همراه غیرقابل تصور است و به نوعی تلفن همراه «ادامه دست» محسوب  می‌شود»                                                                                                          (آمیت شوکلا، 2005)

 از اینکه تحمل فرمودید صمیمانه سپاسگزاریم

                                                                                                   (والسلام)

منابع

1ـ عاملی، س. ر. (1382 الف). دو جهانی‌شدن‌ها و آینده جهان. نامه علوم اجتماعی، خرداد و تیر 1382، شماره 69ـ70، صص 15ـ28.

2ـ عاملی، س.ر. (1382 ب). دو جهانی‌شدن‌ها و جامعه جهانی اضطراب. نامه علوم اجتماعی، ج 11، مهر 1382، شماره 1، صص 143ـ174.

3ـ عاملی، س.ر. (1382 ج). دو جهانی‌شدن‌ها و هویت‌های همزمان آینده، در کارگاه علمی آینده اندیشی ارائه شده است که در وب سایت جامعه اطلاعاتی ایرانی قابل دسترسی: http://iranwsis.org

4ـ عاملی، س.ر. (1384). دو جهانی‌شدن‌ها و روندهای معکوس فرهنگ، مجموعه مقالات و سخنرانی‌های دومین کارگاه آینده‌اندیشی، به کوشش علی پایا و حسین راغفر.

5ـ منطقی، مرتضی (1386). راهنمای والدین در استفاده‌ی فرزندان از فناوری‌های ارتباطی جدید، تهران: عابد.

6ـ دی گریسون، تری اندرسون. (1383). یادگیری الکترونیکی در قرن 21، ترجمه‌ی محمد عطاران.

7ـ گلزاری، زینب (1385). مدرسه‌ی فردا، مجله‌ی رشد، شماره‌ی 6.

8 ـ عبداللهیان، ح. (1384). نوع‌شناسی و بازتعریف آسیب‌های اینترنتی و تغییرات هویتی در ایران، فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شماره 2 و 3، صص 135ـ154.

9ـ کوثری، م. (1384). آنومی اجتماعی در اجتماعات مجازی، فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شماره 2 و 3، صص 194ـ171.

10ـ منتظر قائم، م. (1382). سنخ‌شناسی رادیو در دوران معاصر: با تکیه بر دو مفهوم مالکیت سازمانی و هویت مخاطبان، فصلنامه ارتباطات و فرهنگ، ج 1، ش 1، صص 53ـ74.

11ـ وثوقی، م. (1384). فردگرایی و جمع‌گرایی ایرانیان از دید سیاحان خارجی، فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شماره 2 و 3، صص 251ـ274.

 

Ameli, S. R. (2002) .Globalization, Americanization and British Muslim Identity. London: ICAS .Press
Ameli, S. R. & Merali, A .(2004). Dual Citizenship: British, Islamic or BothObligation, .Recognition, Respect and Belonging. London: IHRC Press
Ameli, S. R. Elahi, M., Merali, A. (2004). Social Discrimination: Across the Muslim Divide, .London: IHRC Press
Ameli, S. R. & Merali, A. (2005). Secular or Islamic: What Schools do British Muslims Want for .Their Children?. London: IHRC Press
Ameli, S. R. & Merali, A. (2006). Hijab, Meaning, Identity, Otherization and Politics: British .Muslim Women. London: IHRC Press
.
Buss, A .(2000) .The Evolution of Western Individualism, Religion, No. 30, pp. 1-25
Coates, P. (2006). The Human and Natural Environment, H. Temperley & C. Bigsby (eds.), A .New Introduction to American Studies.London: Pearson Longman
.
Elliott, A .(2005). concepts of the Self, Cambridge, Polity Press
Elliott, A. & Lemert, C. (2006). The New Individualism: The Emotional Costs of .Globalization.London & New York: Routledge
Fortunati, L .(2001). The Mobile Phone: An Identity on the Move, Personal and Ubiquitous .Computing, 5:8598
Freud, S.(1984). On Metapsychology: The Theory of Psychoanalysis, Edited by A. Richards, .Harmondsworth: Penguin
.
Giddens, A. (2001) .Sociology: 4th edition. Cambridge: Polity Press
Gollinson, D. L. (2002). Managing Humour, Journal of Management Studies, No. 39 (3), pp. 269-288
ْ
Goncalo, J. A. & Staw, B. M. (2006). Individualism–collectivism and group creativity, .Oranizational Behvior and Human Decision Processes, xxx
Shukla, A. (2005) How Important is Mobile / SMS?, http://EzineArticles.com/?.expert=Amit_Shukla
Sung, N. Lee, Y. H. (2002) .Substitution between Mobile and Fixed Telephones in Korea, .Review of Industrial Organization, pp. 367-374
Palen, L, Salzman, M. and Youngs, E .(2001). Discovery and Integration of Mobile .Communications in Everyday Life, Personal and Ubiquitous Computing, Vol. 5:109122
.
Robertson, R. (1992). Globalization. London: Sage
Trafimow, D., Triandis, H., & Goto, S.(1991). Some tests of the distinction between the .private and the collective self. Journal of Personality and Social Psychology, 60, 649655
Triandis, H. (1989). The self and social behavior in differing cultural contexts. Psychological .Review, 96, 506520
.
Triandis, H .(1995). Individualism and Collectivism. Boulder, CO: Westview Press
.
Williams, R. (1989).Resources of Hope. London: Verso
Wilska, T. A .(2003). Mobile Phone Use as Part of Young People’s Consumption Styles, Journal .of Consumer Policy, Vol. 26: 441–463
Yen, L.H., Huang, T. L. & Hwang S.Y .(1997). A protocol for causally ordered message .delivery in mobile computing systems, Mobil Networks and Applications, No. 2, pp. 365-372




[1]. European Telecommunication Standard Instituo



موضوعات مرتبط:

تاريخ : | | نویسنده : مدیر |